Bilimde tek bir doğru yokken kesin kanılara varmak bazen yanlış da olabilir. Bu sıralar herkesin kafasını karıştıran ‘’gluten tüketelim mi tüketmeyelim mi?’’ sorusunu bilim dünyasında bile uzmanları ikiye ayırıyor. Gelin bu tahıl proteini olan glutenin insan vücuduna ve en çok da barsağımıza olan etkisinden konuşalım.

GLUTEN NEDİR?

Gluten arpa, buğday ve çavdarda bulunan bir tahıl proteinidir. Bu tahıl proteini ekmek mayaları ile birleştiğinde uygun sıcaklık ve nem düzeyi ile gluten kompleksi oluşturarak ekmeğin kabarıp pişme esnasında ekmeğin yapı bütünlüğünü koruyan bir proteindir. Ülkemizde yulaf da çapraz kontaminasyon ile glutenli sınıfa alınmaktadır.  Yani yulaf gluten içeren bir tahıl olmamasına rağmen bulaştan dolayı gluten içerebilir ve aldığınız yulafın etiketini mutlaka okumalısınız. Bu protein vücudumuzda sindirime uğrayarak yapı taşı olan aminoasitlere yani gliadinlere dönüşür.  Hatta gluten molekülleri barsakta glutenomorfinlere dönüşerek beyne kadar ulaşıp bağımlılık merkezini uyardığı da bir gerçek olarak karşımıza çıkmaktadır.

GLUTENSİZ DİYETİ KİMLER YAPMALIDIR?

         Öncelikle her diyet modelini kesinlikle bir diyetisyen eşliğinde haftalık takiplerle sürdürmelisiniz. Çünkü bir diyete uygunluğunuz, diyet süreciniz ve diyetten çıkış protokollerinizi ancak bir uzman belirleyebilir. Eskiden glutensiz diyet literatürlerde sadece çölyak hastaları için kullanılırken şimdi birçok hastalıkta hekimler ve diyetisyenler tarafından tercih edilmektedir. Gluten proteinine karşı vücudun ürettiği antikorlar vücut dokularına saldırı olarak geri dönebilmekte ve hücre patofizyolojisinde hastalık geliştirebilmektedir. Aynı zamanda kan-beyin bariyerini geçebilen gluten antijenleri sinir hücreleri arasındaki nörotransmitterleri azaltarak otizm, dikkat eksikliği, şizofreniyi bile tetikleyebilmektedir.

     

·       Şizofreni, anksiyete, OKB, DEHB, depresyon, otizm

·       Alzheimer, Demans

·       Romatizmal hastalıklar, Ankolizan Spondilit, Fibromiyalji

·       Huzursuz barsak sendromu, SİBO, Chron ve Ülseratif Kolit vb.

·       Gastrit, reflü, ülser ve mide-barsak polipleri

·       Egzama, sedef, vitiligo, ürtiker vb. deri hastalıkları

·       Çoklu besin allerjileri ve intoleranslarında

·       Dirençli bel çevresi yağlanmasında KULLANILABİLMEKTEDİR.

Glutenin diyette kesilmesinin temel mekanizması aslında baktığımızda gluten, en az 3 ay süre ile alınmadığında tüm sindirim kanalının duvarları yenilenmekte ve sindirim enzimleri düzenlenerek mükemmel bir sindirim elde edilip geçirgen barsak sendromu tedavi edilebilmektedir. Kana geçen gluten moleküllerindeki azalma bağışıklık sisteminin agresif uyarılmasını önleyerek oto-immün veya nöro-psikiyatrik hastalıkların düzeltilmesine yardımcı olabilmekte olarak açıklanmaktadır. Bu süreç bazı kişiler için bir ömür yaşam felsefesi olarak da kabul edildiğini görüp duyabiliyoruz. Tabi ki glutensiz tahıllar olan sorgum, karabuğday (greçka), kinoa, mısır, pirinç, glutensiz yulaf,  baklagil unları, yağlı tohumların unlarının sağlıklı bireylerde kullanılmasının bir sakıncası yokken glutensiz diyetin sağlıklı bireylerde uzun süreli kullanımının etkisini ise yıllar sonra sonuçlarını alabileceğiz.

Hastalıklar bakımından mutlaka glutensiz diyet bir uzman eşliğinde denenmeli fakat bir dönem sağlıklı bireylerde yapılabilse de bir ömür sürdürülmesinin sağlıklıdır denilmesi çok da kesin değildir. Aklınızdaki tüm soruları uzmanınıza sormalısınız veya aşağıdaki yorumlarda buluşabiliriz, sevgiyle kalın...

Bayramda alınan kiloları dengeliyoruz! Makale: Bayramda alınan kiloları dengeliyoruz!