İki ay önce Aydın Büyükşehir Belediyesi, Taşdöner Sineması’nın restorasyon ihalesini yaptı.
Biz, tarihi sinema restore edilecek diye beklerken…
Sonra bir baktık…
Ortada Taşdöner Sineması diye bir şey kalmamış.
Dümdüz.
“Madem bina tamamen yıkılacaktı, bunun adı neden restorasyon ihalesiydi?”
Merak edenler için işin teknik kısmını anlatayım…
Taşdöner Sineması ihalesinin resmî adı:
“Taşdöner Sineması Restorasyon ve Rekonstrüksiyon Yapım İşi”
Dikkat edin…
“RESTORASYON VE REKONSTRÜKSİYON”
Restorasyon nedir?
Tarihi yapının özgün dokusunu koruyarak onarmaktır.
Yani mevcut yapıyı yaşatmaktır.
Peki rekonstrüksiyon nedir?
Tamamı ya da büyük kısmı yok olmuş bir yapının; eski fotoğraflar, çizimler ve belgeler referans alınarak yeniden yapılmasıdır.
Kısacası:
Restorasyon = Tamir etmek.
Rekonstrüksiyon = Yeniden yapmak.
Yani Büyükşehir’in Taşdöner’de yaptığı iş, halkın düşündüğü gibi klasik bir restorasyon değil.
Büyük ölçüde yeniden yapım işi.
Şimdi diyeceksiniz ki:
Madem yapı büyük ölçüde yeniden yapılacaktı…
Neden günlerce cepheye iskele kuruldu?
Madem restorasyon yapılmayacaktı, neden işin resmî adında restorasyon var?
Neden kamuoyuna “restorasyon yapılıyor” algısı verildi?
Yoksa bu ihalede bir film, bir fırıldak mı dönüyor?
Evet, bu ihalede bir film oynanıyor.
Ama bu film ilk defa Taşdöner’de oynanmıyor.
Aynı film, Aydın Tekstil’de yıllardır kapalı gişe serisi oynuyor.
Aydın Tekstil 1-2-3-4-5…
Kuşadası Tariş binası…
Hatta Tariş binasının filminde başrolde Okan Bayülgen vardı.
Bütün filmlerde:
Yapımcı aynı.
Senaryo aynı.
Oyuncular aynı.
Sadece dekor ve mekân değişiyor.
——-
Restorasyon işleri zordur.
Uğraştırır.
Risklidir.
Tarihi yapıyı ayakta tutmak ciddi mühendislik ister.
Para kazanması da öyle sanıldığı kadar kolay değildir.
Ama iş rekonstrüksiyona döndü mü…
İş değişir.
Yık.
Betonu dök.
Yeniden yap.
Eskiye benzet.
Oldu sana “tarihi eser”.
Üstelik özel restorasyon birim fiyatlarıyla.
Asıl mesele burada para.
Taşdöner’de çevrilen filmin görünen maliyeti 269 milyon 550 bin lira.
Filmin finalinde bizim cebimizden çıkacak para 400 milyonun üstünde.
Büyükşehir’in Taşdöner Sineması’nda yaptığı “rekonstrüksiyon” işi için bazı restorasyon uzmanları tek kelime kullanıyor:
“Sahtecilik.”
Bence sahte bir sinema için 400 milyon çok büyük para.