Diyabet sadece aşırı kilolu veya insülin kullanan bireylerle sınırlı kalmıyor, sağlıklı kilo aralığında olan kişileri de etkiliyor. En az kilolular kadar sağlıklı kilo aralığında olanlarda da insülin direnci ve hipoglisemi gibi sorunlarla mücadele edebiliyor. Diyetisyen Gülçin Işık bunun sebebini yanlış beslenme, hareketsiz yaşam, vitamin eksiklikleri ve genetik yatkınlık gibi nedenlere bağlarken düzenli egzersizin önemine dikkat çekip ve düşük karbonhidratlı, lif açısından zengin gıdalar ve sağlıklı yağlarla dolu bir beslenme modelinin, diyabetle mücadelede kritik rol oynadığını da vurguladı.

Diyabet, eskiden yalnızca insülin kullanan veya aşırı kilolu bireylerin sorunu olarak bilinirdi. Ancak günümüzde kilo sorunu olmayan bireylerde dahi insülin direnci, hipoglisemi ve diyabet gibi rahatsızlıklar sıkça görülüyor. Diyetisyenler, bu durumun yanlış beslenme alışkanlıkları, hareketsiz yaşam ve genetik faktörler gibi çeşitli sebeplerle arttığını belirtiyor. Bu noktada Diyetisyen Gülçin Işık sağlıklı bir yaşam için doğru beslenme ve düzenli egzersizin önemine vurgu yaparken doğru beslenmeye yönelik de bilgiler verdi.

Diyabetin sıklıkla yanlış beslenmeden kaynaklandığını belirten Işık, “Hareketsiz yaşam, vitamin eksiklikleri, genetik yatkınlık vb. durumlarda diyabet görülme olasılığını artırıyor. Diyabeti olan bir bireye ilk olarak fazla kilosu varsa bundan kurtulması gerekir.” Dedi ve şöyle devam etti.

“Karın bölgesindeki yağlanma insülinin çalışması için düzgün ortamı sağlamada zorluk çıkarır. Pankreas ve karaciğerin yağlanması da şeker metabolizmasını düzenlemede sorun yaşattır.” Kilo sorunu çözülse de insülin direnci ya da hipoglisemi atakları olabileceğine de vurgu yapan Işık, “O zaman da günlük yaşamınızda yeterince hareketli olup olmadığınızı kontrol etmeniz gerekiyor. Günlük en az 40 dakika devamlı ve hafif tempolu egzersiz yaparak şeker hastalığının önüne geçebilirsiniz.” İfadelerini kullandı.

Beslenme düzenine dikkat!

“Kilo sorunu çözüldü, spor da yapmaya başladınız ama hala şikayetleriniz geçmediyse beslenmede hatalar olabilir.” Diye uyarıda bulunan Işık, şekeri yükseltecek besinlerden uzak durmanın önemini vurgularken hamur işlerinden, işlenmiş gıdalardan, yüksek früktoz içerikli besinleri tüketmekten de kaçınması gerektiğinin altını çizdi.

Beslenmede kimi zaman aralıklı oruç, kimi zaman sık beslenmenin (5-6 öğün; az az sık sık beslenme) tedavi edici olabileceğini ifade eden Işık doğru beslenme alışkanlığı edinmenin gerekliliğini özellikle vurguladı ve beslenmede dikkat edilmesi gerekenleri anlattı.

Besleyici gıdalardan zengin, düşük karbonhidratlı, iyi yağlarla dolu bir beslenme modelinin sağlıklı yaşam için önemli bir adım olduğunu hatırlayan Işık, mutlaka lif içeriği yüksek karbonhidratların tercih edilmesi gerektiğini söyledi.

“Kuru baklagiller, tahıllı ekmekler, bulgur, karabuğday, kinoa, taze ve kuru meyveler lif içeriği zengin gıdalardandır. Bisküvi, gofret, poğaça, simit, kurabiye, börek, hamburger, pizza, sofra şekeri vb. besinler ise lif içeriği oldukça düşüktür.” Diyen Işık, iyi yağların balıklar, kuru yemişler (badem, ceviz, fıstık vb.), zeytin yağı, avokado, zeytin vb. besinler olduğunun altını çizen Işık salam, sosis, margarin, kızartma yağı gibi yağlardan ise mutlaka uzak durulması gerektiğinin altını çizdi.

Çarşafları hangi sıklıkta yıkamanız gerekiyor? Çarşafları hangi sıklıkta yıkamanız gerekiyor?

Bunlara geçiş yapabilmek için haftalık plan oluşturmanın da önemine değinen Işık, “dışarıda yemek yerine evde yemeye özen gösterin. Evinizde de yoğurt, meyve ve kuruyemiş gibi alternatif atıştırmalıklar bulundurun” dedi. Her öğünde sebze tüketilmesi gerektiğini de belirten Işık “Daha fazla çiğneyin, yavaş yiyin, yedikten hemen sonra değil, 4 saat sonra uyumayı deneyin. Gece atıştırmayın.” Uyarısında bulundu.

“Tarçın kan şekerini dengeler, ister yoğurt, süt gibi gıdalarda kullanın isterseniz suyunuzun içine katın, insülin duyarlılığını artırmaya yardımcı olduğunu unutmayın” diyen Işık ayrıca faydalanacak besinlerden de bahsetti: “Enginar, kereviz, soğan gibi besinler kan şekerini dengelemeye yardımcıdır. Bunları tüketmeye özen gösterin.

Yaban mersini de şeker regülasyonunu sağlamada etkili bir besindir, meyve tüketimi sırasında yaban mersininden faydalanın. Baharatlardan faydalanın. Hem şeker hem de kolesterol metabolizmalarında etkili olduğu çalışmalar görülmektedir. Bu nedenle tuz yerine baharat kullanımını artırmak diyabete karşı etkili bir silah kullanımı sağlamaktadır.

Sirke kullanın. Midenin daha yavaş boşaltılmasını sağlayarak kan şekerinin hızlı yükselmesini engeller. Bu da iştah yönetimi sağlar. Işık sağlıklı beden için uyku düzenin de büyük önem taşıdığını ifade ederek “Sağlıksız bir uyku durumu, sağlıksız hormonlar demektir. Unutmayın ki diyabet hormonal bir sorundur. Düzenli beslenme ve düzenli sporun yanında düzenli uyku kalitesi de gereklidir.” hatırlatmasında bulundu.