• BIST 83.067
  • Altın 146,530
  • Dolar 3,7912
  • Euro 4,0490

    Marmara'da tsunami büyük olmaz

    26.03.2011 07:54
    Marmarada tsunami büyük olmaz
    İstanbul Üniversitesi Jeofizik Bölümü Öğretim Üyesi ve TMMOB Jeofizik Mühendisleri Odası İstanbul Şube Başkanı Doç. Dr. Oğuz Gündoğdu ile depremi konuştuk.
    Marmara'da tsunami büyük olmaz Marmara'da tsunami büyük olmaz Marmara'da tsunami büyük olmaz

    İstanbul Üniversitesi Jeofizik Bölümü Öğretim Üyesi ve TMMOB Jeofizik Mühendisleri Odası İstanbul Şube Başkanı Doç. Dr. Oğuz Gündoğdu ile depremi konuştuk.

    Japonya'da meydana gelen depremle İstanbul'da beklenen deprem arasında bir denklem kurulabilir mi?

    Japonya'da meydana gelen deprem hiçbir denkleme sığmayacak kadar sıra dışı bir deprem. Karşılaştırmak mümkün değil. Burada oluşan tsunami de, Sumatra 2004 depreminden sonra tarihte bilinen ikinci büyük tsunami. Bu depremde Japonya kıtası Okyanusya kıtasının üzerine bindi. Şöyle anlatayım; Gölcük depremini 7.6 kabul edersek ki öyledir, bu deprem onun yaklaşık yüz katı. Dolayısıyla da oluşan hasarlar normal hatta az bile.

    Japonya'dan girmişken konuya orada deprem sonrasında yaşananları nasıl değerlendiriyorsunuz?

    Bekledikleri deprem, yani tasarım depremi 8.4 civarındaydı ve bütün önlemlerini buna göre almışlardı. Gerçekleşen deprem 9.0 olunca hasar da beklenenden büyük oldu.

    Çıkarmamız gereken dersler var mı?

    Biz de hala 'Cenin pozisyonu alın, bekleyin' diyorlardı. Neyse onu bıraktırdık. Önlem diye sunulan şeylerin çoğu yanlış. Bizim söylediğimiz, deprem anında sadece ve sadece hedef küçültüp tehlike neredeyse onun üzerinden gelmeye çalışmak veya ondan sakınmak. O kadar. O andaki tehlike herkes için aynı olmayabilir. Herkesin evinin konumu aynı mı? Herkes için riskler farklı. Bir de 'Deprem çantası' diye bir şey yok diyoruz. İlkyardım çantası var zaten her evde. Onun içine aile kaç kişiyse o kadar boyunluk koy. Al sana deprem çantası. Bir de ilaç, konserve koyuyorlar. Son kullanma tarihi geçmiş hapı yutacaklar, konserveyi yiyecekler, bir de zehirlenecekler ondan sonra. Bir ortaöğretim okulunda tatbikat yaptılar. 15 öğrenci birbirini ezdi. Deprem olmuş bitmiş. Niye koşturuyorsun çocukları? En tehlikeli yerlerden, merdivenlerden geçiriyorsun. Koşturursan merdivenlerde kalacak çocuklar. Japonlar böyle yapmadı işte. Deprem öncesinde deprem sırasında ve deprem sonrasında nasıl davranacaklarını iyi biliyor adamlar.

    Mesela?

    İtfaiye ve ambulans geçsin diye arabaların hepsi sağa çekilmiş, yolu boşaltmışlardı. Bizde 17 Ağustos'ta ne oldu? Gölcük yolunu tıkadılar. Mahallenin delikanlıları sopalarla arabalara vura vura yolu açtılar. Bu kötü bir şey değil. Biz böyleyiz. Kurallara uymayı sevmiyoruz. Ama temel anlayışı esas alarak bu kuralları kendi bünyemize uygulamamız lazım. Depremle ilgili akredite edilmiş yani süzgeçten geçirilmiş bir devlet politikası olmalı. Bir de koordinasyon çok önemli.

    Bir bilim insanı olarak yöneticilere ne önerirsiniz?

    Benim yöneticilere tek önerim yasaları uygulamaları, koordinasyonu sağlamaları ve maddi altyapıyı oluşturmaları. Bir kampanya açılsa insanlarımız sessiz kalmaz. Varını yoğunu verirler. Tedbirler devletin yönetiminde olmalı. Afet hiçbir zaman özelleştirilemez. Çünkü devletin bütün ağırlığını hissettirmesi gereken günlerdir afet günleri. O yüzden afet devletin işidir. Sivil toplum örgütlerine de sorumlulukla birlikte yetki de verilmeli.

    Meslektaşlarınızın da sorumluğu yok mu hiç?

    Şu kadarını söyleyeyim; 17 Ağustos'ta inşaatçılar, müteahhitler içeri girdi. Ama masa başında rapor yazanlar girmedi. Ama bundan sonra olacak depremde bilsinler ki yargılanacak. Diyecekler ki, 'Gel bakalım sen zemin etüdünü yaptın, niye yıkıldı bu bina?' Hepsinin hesabı sorulacak. Bu lafım jeofizikçilere, jeologlara.

    Biraz da uykularımız kaçıran bu fayı anlatın?

    Marmara fayı ile ilgili yapılan iki araştırma var ve bu araştırmaların ortaya koyduğu bilgileri hemen hemen herkes kabul ediyor. Hem Marmara'da oluşan depremler hem de yapılan bu araştırmalara bakıldığında, istatistiki olarak bu depremin 30 yıl içerisinde gerçekleşme olasılığı yüzde 60. Yüzde 40 da gerçekleşmeme olasılığı var. Yani bu yüz yıl gerçekleşmeyebilir de. Tarihte İstanbul Depremi diye anılan, Adaların güneyindeki, kuzeybatı gidişli birinci parça, 1894'te kırıldı ve 100 yıldır hareketsiz. 50 kilometrelik bu birinci parça Hersek Burnu'nun açıklarından başlıyor, Yeşilköy açıklarına kadar uzanıyor. Buradaki depremin büyüklüğü 6.5 civarında olur. Çünkü yüzyılda biriken enerji çok fazla olmaz. Biz asıl Yeşilköy açıklarından Marmara Ereğlisi'nin 15-20 kilometre güneyindeki bölgeye kadar uzanan 110 kilometrelik ortadaki parçanın kırılmasından korkuyoruz. Bu parça en son 1766'da kırılmış ve durmuş. 255 yıl her sene 2-2.5 santimlik bir yer değiştirmeyle biriken bir enerji var.

    Korkulan büyüklük 7.5 mi?

    1-2 artı eksi olabilir. Ama asıl korktuğum şu. Çok hızlı gelebilir. Çok hızlı kırabilir. n Tsunami riski var mı?

    Tarihsel bilgilere göre Marmara Denizi'nde tsunamilerin olduğu biliniyor. Ama abartıldığı kadar değil. Japonya ya da Sumatra gibi tsunami olacak denizimiz yok bir kere.

    Ölen balıkların depremle ilgisi var mı?

    Bilim insanlarının misyonu gerçeği göstermek ve tehlikelere karşı uyarmaktır. Balıklar ölüyor, neredeyse 'Kalp sektesinden öldü' diyecekler. Gaz çıkarsa niye ölmesin balık? Sıcak suda haşlanan balık görmedim ben şimdiye kadar.

    Peki ayın hareketleri?

    Ayın hareketleri ile fiziksel bağlantısı var tabi. Çekim.

    Deprem önceden bilinebilir mi?

    Bilinebilir. Bir müddet sonra. Bu müddet çok uzak bir müddet değil. Hava raporu gibi verilecek bir gün. 'Yer yer yağışlı' der gibi, 'Yer yer depremli' diyecekler. Böyle bir proje çalışması var İstanbul Teknik Üniversitesi'nde. Berk Üstündağ ve Lütfü Canyaran onların buluşu bu. Tahmin sürecinde.

    Deprem çantası diye birşey yok

    Doç. Dr. Oğuz Gündoğdu, "Deprem önlemi diye anlatılan şeylerin çoğu yanlış. Mesela deprem çantası diye birşey yok. Deprem çantasında ilaç ya da konserve saklamayın. Sonra kullanma tarihi geçmiş haplardan ya da konservelerden zehirlenebilirsiniz" diyor.

    yenişafak

    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, Türkçe karakter kullanılmayan ve kişilik haklarını hiçe sayan yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
    Diğer Haberler
  • O manzaralar içimizi sızlatıyordu06 Ekim 2012 Cumartesi 12:50
  • Sucuk ve Salamı karıştıramayacaklar06 Ekim 2012 Cumartesi 12:48
  • 56 yaşındaki ev hanımının yaptığı pes dedirtti!06 Ekim 2012 Cumartesi 12:47
  • Şehit yakınlarına internet indirimi06 Ekim 2012 Cumartesi 12:39
  • Bir top mermisi daha düştü!06 Ekim 2012 Cumartesi 11:51
  • Bisküvi kutusundan tarih çıktı06 Ekim 2012 Cumartesi 10:58
  • Nevşin Mengü rövanşı böyle aldı!..06 Ekim 2012 Cumartesi 10:56
  • Bu haberi okumadan yola çıkmayın06 Ekim 2012 Cumartesi 10:40
  • 4+4+4ün gerekçeli kararı Resmi Gazetede!06 Ekim 2012 Cumartesi 10:39
  • Başbakan Erdoğanın arıyla imtihanı!06 Ekim 2012 Cumartesi 10:37
  • Tüm Hakları Saklıdır © 2007 Aydın Post | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
    Tel : 0256.226 61 64 | Faks : 0256.226 61 64 | Haber Yazılımı: CM Bilişim